सरुवा प्रक्रियामा छेपारोको रंग फिक्का: मन्त्रालयहरूमा उपसचिवहरूको ‘रंगीन’ खेल

Categories:

-

काठमाडौँ,३१ साउन । पछिल्लो समय नेपालमा कर्मचारीको सरुवा प्रक्रियाले छेपारोले रंग फेर्ने जस्तै अस्थिरता र अनिश्चितता देखाएको छ। जसले सरकारी सेवामा अनिश्चितता र अस्थिरता निम्त्याएको छ। पछिल्ला घटनाक्रमले यो समस्या झन् गम्भीर भएको देखाउँछ, विशेषगरी शहरी विकास मन्त्रालयमा जहाँ पछिल्लो ६ महिनामा तीन उपसचिवहरूको अदली-बदली भएको छ। यस प्रक्रियाले कर्मचारीहरूको मनोबलमा समेत नकारात्मक प्रभाव पार्ने चिन्ता व्यक्त गरिएको छ।

शहरी विकास मन्त्रालयको आन्तरिक प्रशासन शाखामा उपसचिवहरूको लगातार सरुवाले यो समस्या प्रस्ट देखिन्छ। उपसचिव जीवन सेढाईले शहरी विकास मन्त्रालय छोडेपछि आन्तरिक प्रशासन शाखामा आएका सुर्य उपाध्याय तीन महिनाभन्दा बढी टिक्न सकेनन्। उनी गृहमन्त्रालयमा सरुवा भएर अध्यागमन विभाग पुगे। उपाध्यायको स्थानमा टीकाराम ढकालको सरुवा भयो, तर उनले पत्र बुझ्नुअघि नै गृहमन्त्रालयमा सरुवा मिलाए। यसपछि रामदत्त भट्टको सरुवा गरियो, तर उनी पनि एक महिनामात्र टिकेर खाँदबारी नगरपालिकाको प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको रूपमा सरुवा भए।

यता, बैकुण्ठ उपाध्याय चालिसे तेस्रो पटक शहरी विकास मन्त्रालयमा सरुवा गरिएका छन्। जनता समाजवादी पार्टीका सांसद मोहम्मद इस्तियाक राईको कार्यकालमा उपसचिवका रूपमा प्रवेश गरेका चालिसेले अहिले पनि शहरी मन्त्रालयमा आफ्नो पद सुरक्षित राखेका छन्। यो चालिसेको तेस्रो पटकको शहरी मन्त्रालयमा सरुवा हो। उनलाई इस्लामिक मन्त्रीसँगको हिमचिमले शहरी मन्त्रालयमा टिकिरहन मद्दत पुगेको बताइन्छ।

शहरी मन्त्रालयमा मात्र नभई अन्य मन्त्रालयहरूमा पनि यस्तै अस्थिरता देखिएको छ। स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयमा प्रशासनतर्फका दुई नयाँ उपसचिव ईश्वरीप्रसाद ढकाल र हरि पंगेनीको प्रवेश भएको छ। ढकाललाई प्रमुख जिल्ला अधिकारीका रूपमा लामो अनुभव छ, जसले गर्दा उनी मन्त्रालयमा सशक्त भूमिका निर्वाह गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। तर, यस प्रकारको बारम्बार सरुवा प्रक्रियाले नयाँ योजनाहरू कार्यान्वयनमा समस्या उत्पन्न हुने विश्लेषण पनि गरिएको छ।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका उपसचिव सुरेशराज जोशी गृहमन्त्रालयमा सरुवा भएका छन्। यस्तै, महिला, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक मन्त्रालयका उपसचिव विनोद कुमार दाहाल विद्युतीय सुशासन आयोगमा सरुवा भएका छन्। दाहाललाई विद्युतीय सुशासनमा सरुवा गरिएको भए पनि यो सरुवा लामो समय टिक्नेमा शंका व्यक्त गरिएको छ। महिला, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक मन्त्रालयमा संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयका उपसचिव विजय शर्मा र वन तथा वातावरण मन्त्रालयकी रत्नेश शशि पुगेका छन्। शर्माको लामो समय सामान्य प्रशासन मन्त्रालयमा बितेको थियो, तर उनलाई महिला मन्त्रालयमा सरुवा गरियो।

सरकारी सेवामा देखा परेको यो निरन्तर सरुवा र अदली-बदलीले मन्त्रालयहरूमा अस्थिरता बढाएको छ। कर्मचारीहरूको छिटो-छरितो सरुवा प्रक्रियाले उनीहरूको कार्यक्षमतामा कमी आउने र सरकारी सेवा प्रवाहमा समस्या उत्पन्न हुने खतरा रहेको छ। यसले मन्त्रालयहरूको कार्यसम्पादनमा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्ने सम्भावना छ, जसले दीर्घकालीन योजनाहरूको कार्यान्वयनमा समेत अवरोध उत्पन्न गर्न सक्छ।

सरुवा प्रक्रियामा देखा परेको अस्थिरता र अनिश्चितताले सरकारी सेवामा सुधारको आवश्यकता औंल्याएको छ। यो समस्यालाई समाधान गर्न स्थायीत्व र पारदर्शितालाई प्राथमिकता दिनुपर्ने देखिन्छ, ताकि सरकारी सेवामा कर्मचारीहरूको मनोबल उच्च राख्न सकियोस् र सेवा प्रवाहमा सुधार गर्न सकियोस्।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
spot_img

भर्खरै

साहित्य